200 χρόνια από την Επανάσταση – μια βόλτα στην Πινακοθήκη

1ος όροφος, 19ος αιώνας. Οι τοίχοι της αίθουσας γεμάτοι από έργα ηθογραφικά, προσωπογραφίες ανθρώπων της ελληνικής υπαίθρου, σκηνικά της τότε καθημερινότητας που αποτελούν δείγμα της λαογραφίας. Ένα μεγάλο τμήμα της αίθουσας δεν θα μπορούσε να μην φέρει και τα σημάδια των 4ρων αιώνων επικυριαρχίας: πίνακες που καθρεφτίζουν την περίεργη αυτή εποχή για τον υπόδουλο ελληνικό λαό, μέσα από τα μάτια ζωγράφων, που αν και δεν ζουν σε αυτή μόνιμα, είναι σε θέση να αφουγκραστούν την κατακρεούργηση της εθνικής ηθικής και την δυσβάσταχτη καταπίεση.

Ένας από αυτούς είναι και ο Θεόδωρος Ράλλης. Μέσα στα πολλά έργα, ξεχωρίζει ‘Η λεία’: Μια γυναίκα, δεμένη με σχοινί και βίαια ξεγυμνωμένη από τη μέση και πάνω, μέσα σε έναν ορθόδοξο ναό με έκδηλα σημάδια βανδαλισμού. Η εικόνα, έχει έντονα χρώματα όσον αφορά την εικονιζόμενη, ενώ το τοπίο είναι πιο άτονο. Ωστόσο, ξεχωρίζουν οι αγιογραφίες στους τοίχους, σαν να παρακολουθούν και αυτές τη βεβήλωση, τα διεσπαρμένα πολύτιμα εκκλησιαστικά σκεύη στο πάτωμα και το χυμένο δισκοπότηρο, με ‘το αίμα και το σώμα του Χριστού’ να κυλά στα σκαλιά της εκκλησίας.

Η λεία, πριν από το 1906, Αθήνα, Εθνική Πινακοθήκη – Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου, Συλλογή Ιδρύματος Ε. Κουτλίδη

πηγή: https://www.nationalgallery.gr/

Σε πρώτη ανάγνωση ο πίνακας φαίνεται να δηλώνει απλώς την κακοποίηση του ελληνικού λαού αρκετούς αιώνες πριν, και ειδικότερα της χριστιανικής φύσης που ήταν άρρηκτα συνδεδεμένη με το ελληνικό γίγνεσθαι. Όμως η εικόνα εκπέμπει κάτι περισσότερο, για αυτό προκαλεί και έντονο συναισθηματισμό στον παρατηρητή της.

Πρόκειται ουσιαστικά για την οπτική γωνία της μορφωμένης αστικής τάξης (βλέπε: σπουδές Ράλλη στη Γαλλία-ήταν και μόνιμη κατοικία του) που καταφέρνει να ξεφύγει από την εθνικά σύνορα αλλά συνεχίζει να έχει την σκέψη και το βλέμμα σε αυτό που συμβαίνει, απεκδυόμενος πλέον τις σκληρές πλευρές της Ανατολής και εσωτερικεύοντας τις ανθρωπιστικές αξίες της δύσης. Η εκκλησία ως χώρος εκτύλιξης των γεγονότων, αξιοποιείται από τον ζωγράφο, όχι μόνο γιατί αποτελεί μια πραγματικότητα του τότε, αλλά και γιατί δείχνει τον αμοραλισμό του εξουσιαστή που προκαλείται από κάθε πόλεμο (ορατό ή αδιόρατο, ένοπλο ή άοπλο) και την ασέβεια προς τις αξίες του συνανθρώπου (που αυτή την εποχή εκφράζονται στο όνομα του χριστιανισμού)  με τον οποίο καλείται κανείς να συμβιώσει λόγω πολιτικών συνθηκών, καλώς ή κακώς. Ας μην αγνοηθεί, πως ο πίνακας ανήκει στην  πλευρά του ρομαντισμού που ονομάζεται Οριενταλισμός και μας παρουσιάζεται μέσα από τα μάτια του διττού Ράλλη: από τη μία γνώστης σε βάθος των ελληνικών πραγμάτων και από την άλλη αποστειρωμένος ακαδημαϊκός ζωγράφος της γαλλικής σχολής.

Επίσης, η θέση της γυναίκας στην εικόνα είναι καταλυτική ως προς το συναίσθημα και τον συμβολισμό ολόκληρου του έργου. Ο πίνακας μας τη συστήνει μάλλον ως μια ελληνίδα που πέφτει θύμα του βανδαλισμού, ίσως θέλοντας να μας δηλώσει έτσι την απουσία ουσιαστικής εκτίμησης της γυναικείας φύσης, καθώς φαίνεται να χρησιμοποιείται ως λάφυρο και να γίνεται προσπάθεια απαξίωσής της μέσω της απογύμνωσής της.

Για πολλούς, η γυναίκα αυτή αντιπροσωπεύει την Ελλάδα, πράγμα σύνηθες σε τέτοιες απεικονίσεις. Το βλέμμα που δείχνει θυμό και αποφασιστικότητα παρά παράδοση και ταπείνωση, συνηγορούν στο συμβολισμό αυτό, δίνοντας μια πνοή αισιοδοξίας, αυτή που αρμόζει σε έναν λαό που προετοιμάζεται για ξεσηκωμό, μαχόμενος για τα δικαιώματά του.

‘Η αλήθεια είναι άσχημη. Και έχουμε την τέχνη για να μη μας σκοτώσει η αλήθεια’, λέει ο Νίτσε, και ο Ράλλης στον πίνακά του τον επιβεβαιώνει: η θλιβερή εθνική πραγματικότητα είναι γεγονός όμως όχι τετελεσμένη όσο ακόμη υπηρετούνται οι αξίες της. Και όσο ακόμη επισκεπτόμαστε χώρους τέχνης.

 

πηγή φόντου: https://www.lifo.gr/

Πόσο χρήσιμο ήταν αυτό το άρθρο για εσένα?

Αξιολόγησέ το, επιλέγοντας τη φατσούλα που επιθυμείς!

Μέσος όρος: 5 / 5. Ψήφοι: 3

Καμία ψήφος μέχρι στιγμής! Αξιολόγησέ το πρώτος/η.

Λυπούμαστε πολύ που αυτό το άρθρο δεν ήταν χρήσιμο για εσένα!

Βοήθησέ μας να βελτιώσουμε αυτό το άρθρο!

Πες μας, πως μπορούμε να βελτιώσουμε αυτό το άρθρο?

Δημοσιεύσεις

19, προβληματισμένη, επίδοξη βιολόγος.

Μπορεί επίσης να σας αρέσει

Μας πείραξαν οι… κούκλες!

Μας πείραξαν οι… κούκλες!

Το ταξίδι της Μικρής Αμάλ (Ελπίδα) ξεκίνησε και μαζί του ξεκίνησαν (για ακόμη μία φορά) και οι αντιδράσεις. Η ύψους 3,5 μέτρων κούκλα, που εκπροσωπεί τα ασυνόδευτα προσφυγόπουλα, κάνει το ταξίδι της με προορισμό τη Μεγάλη Βρετανία, με ενδιάμεσες στάσεις την Τουρκία,...

Διαβάστε Περισσότερα
Πατρίδα μου, ποιος τραγουδάει για την δυστυχία σου: από το Αφγανιστάν στην Ελλάδα του 2021

Πατρίδα μου, ποιος τραγουδάει για την δυστυχία σου: από το Αφγανιστάν στην Ελλάδα του 2021

Χωρίς καταφύγιο περιπλανιέμαι  από σπίτι σε σπίτι περιπλανιέμαι  Χωρίς εσένα πάντα με θλίψη  ανάμεσα στο πλήθος περιπλανιέμαι Είσαι η μοναδική μου αγάπη,  η ύπαρξή μου Χωρίς εσένα, δίχως νόημα είναι η ποίηση και το τραγούδι μου Πατρίδα μου,  τόσο εξουθενωμένη από τη...

Διαβάστε Περισσότερα
Ο «κινηματογραφικός» Μίκης Θεοδωράκης

Ο «κινηματογραφικός» Μίκης Θεοδωράκης

Όταν φτάνει η στιγμή να αποχαιρετίσει κανείς μια τεράστια προσωπικότητα, μια σπουδαία φυσιογνωμία, έναν άνθρωπο που έχει σημαδέψει και θα συνεχίσει μετά θάνατον να σημαδεύει γενιές, καμία λέξη δεν μπορεί να αποτυπώσει επαρκώς τις σκέψεις και τα συναισθήματά του. Ο...

Διαβάστε Περισσότερα
Μας πείραξαν οι… κούκλες!

Μας πείραξαν οι… κούκλες!

Το ταξίδι της Μικρής Αμάλ (Ελπίδα) ξεκίνησε και μαζί του ξεκίνησαν (για ακόμη μία φορά) και οι αντιδράσεις. Η ύψους 3,5 μέτρων κούκλα, που εκπροσωπεί τα ασυνόδευτα προσφυγόπουλα, κάνει το ταξίδι της με προορισμό τη Μεγάλη Βρετανία, με ενδιάμεσες στάσεις την Τουρκία,...

Διαβάστε Περισσότερα
Πατρίδα μου, ποιος τραγουδάει για την δυστυχία σου: από το Αφγανιστάν στην Ελλάδα του 2021

Πατρίδα μου, ποιος τραγουδάει για την δυστυχία σου: από το Αφγανιστάν στην Ελλάδα του 2021

Χωρίς καταφύγιο περιπλανιέμαι  από σπίτι σε σπίτι περιπλανιέμαι  Χωρίς εσένα πάντα με θλίψη  ανάμεσα στο πλήθος περιπλανιέμαι Είσαι η μοναδική μου αγάπη,  η ύπαρξή μου Χωρίς εσένα, δίχως νόημα είναι η ποίηση και το τραγούδι μου Πατρίδα μου,  τόσο εξουθενωμένη από τη...

Διαβάστε Περισσότερα

0 Σχόλια

Υποβάλετε ένα Σχόλιο

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

thirteen + 2 =

Εγγράψου τώρα στο Newsletter μας

Εγγράψου τώρα στο Newsletter μας

Με την εγγραφή σου στη λίστα θα μαθαίνεις πρώτος τα νέα μας.

Η εγγραφή σου ολοκληρώθηκε με επιτυχία!

Share This